De woonwijk in Heulebrug krijgt opnieuw internationale erkenning. Het project in Knokke-Heist ontvangt een Merit Award tijdens de 34ste editie van het Congress for the New Urbanism in Northwest Arkansas.
De prijs zet Heulebrug internationaal op de kaart als voorbeeld van een wijk met sociale mix, betaalbare woningen en verschillende woonvormen. Tegelijk toont het lange traject ook hoe moeilijk betaalbaar wonen in de praktijk blijft. Bij de bouw van de eerste fase waren de criteria zo streng dat sommige woningen duurder waren om te bouwen dan woningen buiten het project.
Internationale prijs voor Knokse woonwijk
De Merit Award wordt uitgereikt door het Congress for the New Urbanism, een internationaal congres dat vijf dagen duurt en meer dan 1.600 professionals uit architectuur, stedenbouw, projectontwikkeling en beleid samenbrengt.
Dit jaar ligt de nadruk op betaalbaar en sociaal wonen. Net daarin onderscheidt Heulebrug zich volgens de jury. De wijk wordt geprezen voor de volgehouden inzet op betaalbaarheid, de mix van inkomensgroepen en de ruimtelijke en architecturale aanpak volgens de principes van New Urbanism.
Heulebrug wordt daarbij gezien als een ontwikkeling over meerdere decennia. Het traject begon in de zomer van 1998, onder impuls van wijlen burgemeester Leopold Lippens. Knokke-Heist werkte toen samen met WVI en internationale stedenbouwkundigen, onder wie Duany Plater – Zyberk & co en Leon Krier.
Betaalbaar wonen met kanttekeningen
De internationale erkenning gaat niet alleen over architectuur. Ze raakt ook aan een vraag die in Knokke-Heist sterk leeft: hoe blijft wonen betaalbaar voor mensen die hier willen blijven wonen of zich hier willen vestigen?
Daarbij hoort nuance. De ambities voor Heulebrug lagen van bij het begin hoog, maar die hoge lat had ook gevolgen voor de kostprijs. In de eerste fase maakten strenge bouwcriteria sommige woningen duurder dan vergelijkbare woningen buiten het project.
Ook bij het Sociaal Huis werd dat zichtbaar. Voor de toren waren eerder vier hoektorens voorzien, maar uiteindelijk bleef daar één spits van over. De kostprijs woog te zwaar door. Het toont dat betaalbaar wonen niet alleen afhangt van goede bedoelingen of sterke plannen, maar ook van wat technisch en financieel haalbaar blijft.
Wat inwoners daarvan merken
In de woonwijk in Heulebrug wordt het aanbod nu bewust gemengd. Van de 851 geplande woongelegenheden bestaat 23 procent uit sociale woningen, goed voor 194 units. Daarnaast komt 41 procent van het aanbod neer op betaalbare bouwgronden voor eengezinswoningen, samen 352 units.
Ook middeninkomens krijgen een plaats. Er zijn 88 betaalbare koopappartementen voorzien, goed voor 10 procent van het totaal. Nog eens 140 appartementen, of 16 procent, komen op de vrije markt, maar uitsluitend voor permanente bewoning. Tweede verblijven worden daar uitgesloten.
Daarnaast krijgt coöperatief wonen een plek in de wijk. Daarvoor zijn 53 units voorzien via een aparte coöperatie. Nog eens 24 woningen worden budgethuurwoningen voor middeninkomens, in samenwerking met WVI en het Betaalbaar Verhuurkantoor Knokke-Heist.
Heulebrug tegen 2030 volledig klaar
De totale ontwikkeling beslaat 26,6 hectare. De gemiddelde woondichtheid bedraagt 32 woningen per hectare. Daarmee wil Knokke-Heist een wijk uitbouwen waar verschillende doelgroepen kunnen wonen, met aandacht voor betaalbaarheid, leefbaarheid en sociale mix.
De award wordt officieel uitgereikt op donderdag 14 mei 2026 in Bentonville, Arkansas. Tijdens de ceremonie licht Andrés Duany het belang van Heulebrug toe binnen de internationale stedenbouwkundige context. Daarbij gaat ook aandacht naar de rol van Leon Krier in het masterplan.
WVI-projectleider Wonen Mathias Delrue neemt de award in ontvangst. Hij volgt het woonproject al bijna dertig jaar op.
Voor Knokke-Heist is de internationale erkenning dus geen eenvoudig hoeraverhaal. Heulebrug krijgt lof voor zijn aanpak, maar het project laat tegelijk zien hoe hard de zoektocht naar betaalbaar wonen aan de kust blijft.
